Tóm tắt nhanh
- Viết mục tiêu một lần rồi cất đi thì chỉ vài tuần sau là quên.
- Brian Tracy đề xuất viết lại 10 tới 15 mục tiêu mỗi ngày, từ trí nhớ, không chép lại danh sách hôm trước.
- Mỗi mục tiêu viết theo ba quy tắc: khẳng định, thì hiện tại, bắt đầu bằng "tôi". Kèm một hạn chót.
- Sau khoảng một tháng, danh sách tự gọn lại. Mục tiêu nào không còn quan trọng tự biến mất.
- Bắt đầu nhỏ: 10 dòng, 5 phút, ngay sau ly cà phê sáng.
Ví dụ minh họa: ngày 1 tháng Giêng, chị Ngân ngồi ở quán cà phê, viết vào sổ tám mục tiêu cho năm mới. Chị viết cẩn thận, gạch chân, chụp ảnh đăng lên Facebook. Cuốn sổ nằm trong ngăn kéo.
Tháng Mười một, dọn ngăn kéo, chị thấy lại trang đó. Ba mục tiêu chị đã quên hẳn là từng viết. Hai mục tiêu chị vẫn nhớ nhưng chưa làm gì. Chỉ một mục tiêu xong, và chị không chắc nó xong nhờ trang giấy hay nhờ may.
Viết mục tiêu một lần giống như chụp ảnh bản đồ rồi cất điện thoại đi. Bạn từng biết đường, nhưng tới ngã tư đầu tiên thì quên.
1Vì sao viết một lần không đủ
Trong Chinh phục mục tiêu, Brian Tracy kể ông từng viết mục tiêu vào tháng Giêng rồi xem lại vào tháng Mười hai. Việc đó đã tạo khác biệt. Nhưng khi chuyển sang viết lại mỗi ngày, ông thấy kết quả khác hẳn.
Lý do không có gì bí ẩn. Thứ bạn nhìn thấy mỗi ngày thì bạn nghĩ tới mỗi ngày. Thứ nằm trong ngăn kéo thì không.
Một mục tiêu bạn đọc lại mỗi sáng sẽ hiện ra đúng lúc bạn chọn việc. Khi có người rủ đi nhậu tối thứ Năm, câu "tôi chạy 5 km mỗi sáng thứ Sáu" vừa viết sáng nay sẽ lên tiếng. Mục tiêu viết từ tháng Giêng thì im lặng.
Lưu ý
Tracy đưa ra một ước tính: người viết mục tiêu mỗi ngày đạt kết quả gấp nhiều lần người chỉ viết một lần. Đó là kinh nghiệm của ông và học viên của ông, không phải một nghiên cứu được đo đếm. Cách tốt nhất để biết nó đúng với bạn hay không là thử một tháng.
2Viết từ trí nhớ, không chép lại
Đây là điểm dễ bỏ qua nhất. Tracy dặn: mỗi ngày viết lại danh sách mà không mở danh sách hôm qua ra xem.
Nghe có vẻ phí công. Chép lại cho nhanh, sao phải nhớ? Nhưng chính việc phải nhớ mới làm phép lọc.
Ngày đầu, bạn có thể mất mười lăm phút để nghĩ ra mười mục tiêu. Ngày thứ hai nhanh hơn. Tới ngày thứ năm, bạn để ý vài điều. Có mục tiêu bạn viết ngày nào cũng nhớ ra đầu tiên. Có mục tiêu bạn quên mất hai ngày liền, rồi ngày thứ ba mới nhớ ra. Có mục tiêu mỗi ngày bạn viết một kiểu, câu chữ sắc dần.
Mục tiêu nào bạn quên ba lần liền có lẽ không quan trọng như bạn tưởng. Theo Tracy, sau khoảng ba mươi ngày, bạn sẽ viết đi viết lại gần như cùng một danh sách. Lúc đó danh sách đã tự lọc xong.
Mẹo
Đánh dấu nhỏ bên cạnh mục tiêu nào bạn nhớ ra đầu tiên trong ngày. Sau hai tuần, đếm lại. Mục tiêu có nhiều dấu nhất thường là thứ bạn thật sự muốn.
3Ba quy tắc khi viết
Tracy gọi đây là công thức 3P, ba chữ P trong tiếng Anh. Dịch ra cho dễ nhớ:
Khẳng định. Viết điều bạn muốn có, không viết điều bạn muốn bỏ. "Tôi không hút thuốc" thay cho "Tôi sẽ cố bỏ thuốc". "Tôi ngủ trước 11 giờ" thay cho "Tôi không thức khuya nữa".
Thì hiện tại. Viết như thể nó đang đúng. "Tôi nặng 62 kg" thay cho "Tôi sẽ giảm xuống 62 kg". Câu ở thì tương lai luôn có thể dời thêm một ngày nữa.
Bắt đầu bằng "tôi". Mục tiêu là việc của bạn, không phải mong ước chung chung. "Tôi đọc xong 12 cuốn sách trong năm nay" thay cho "Năm nay cần đọc nhiều hơn".
Ba quy tắc này còn có một tác dụng thực tế: chúng ép bạn viết rõ. Bạn không thể viết "tôi nặng… ừm, gọn hơn" ở thì hiện tại. Bạn phải chọn một con số.
4Thêm hạn chót và ba hành động
Mỗi mục tiêu cần một hạn chót, kể cả khi bạn chưa biết làm cách nào. Tracy nhấn mạnh điều này: đặt hạn trước, đổi hạn sau nếu có thông tin mới. Không có hạn thì mục tiêu chỉ là điều ước.
Rồi dưới mỗi mục tiêu, viết ba việc bạn có thể làm ngay. Không cần ngày nào cũng viết lại ba việc cho cả mười mục tiêu. Bắt đầu với mục tiêu đứng đầu danh sách là đủ.
Ví dụ minh họa, một trang sổ của anh Phúc, chủ tiệm sửa xe:
- Tôi có 40 khách bảo dưỡng định kỳ mỗi tháng trước ngày 30/6.
- Tôi nhắn tin nhắc lịch cho khách cũ mỗi sáng thứ Hai.
- Tôi dán bảng giá bảo dưỡng trọn gói ở cửa tiệm.
- Tôi tặng phiếu kiểm tra phanh miễn phí cho khách thay nhớt.
- Tôi nặng 70 kg trước ngày 31/3.
- Tôi đọc xong một cuốn sách mỗi tháng.
- Tôi đưa con đi bơi mỗi sáng Chủ nhật.
- Tôi có 50 triệu tiền tiết kiệm riêng trước Tết.
Anh Phúc chỉ viết ba hành động cho mục tiêu thứ nhất. Các mục tiêu khác chỉ một dòng. Cả trang mất chừng năm phút.
10–15
Tracy đề xuất viết lại 10 tới 15 mục tiêu mỗi ngày. Nếu mới bắt đầu, 10 là đủ; quan trọng là ngày nào cũng viết.
5Làm vào lúc nào, ở đâu
Tracy gợi ý hai thời điểm: việc đầu tiên buổi sáng và việc cuối cùng trước khi ngủ. Buổi sáng, danh sách giúp bạn chọn việc cho cả ngày. Buổi tối, đọc lại để biết mai cần làm gì trước.
Với nhiều người, một lần mỗi sáng là thực tế hơn. Gắn nó vào một việc bạn đã làm hằng ngày: ngay sau khi pha cà phê, ngay khi ngồi vào bàn trước khi mở máy, hay lúc chờ con vào lớp. Bài Nếu… thì…: gắn thói quen mới vào một việc đã có sẵn có cách gắn thói quen như vậy.
Dùng một cuốn sổ riêng, không dùng ghi chú điện thoại. Mở điện thoại ra là thấy tin nhắn, và năm phút viết mục tiêu thành hai mươi phút lướt Zalo. Tracy dùng một cuốn sổ gáy lò xo mang theo người; cuốn nào cũng được, miễn là chỉ để làm việc này.
6Danh sách thay đổi, và đó là điều tốt
Sau hai tuần, có thể bạn thấy danh sách hôm nay khác hẳn ngày đầu. Một mục tiêu biến mất. Một mục tiêu mới xuất hiện. Một mục tiêu từ chỗ thứ bảy nhảy lên đầu.
Đừng coi đó là thiếu kiên định. Đó là bạn đang hiểu rõ hơn mình muốn gì. Viết mỗi ngày là để danh sách được phép thay đổi, thay vì bị khóa cứng từ tháng Giêng.
Điều nên lo là ngược lại: ba tháng liền danh sách y hệt, mà không mục tiêu nào nhích lên. Lúc đó vấn đề không nằm ở việc viết, mà ở chỗ ba hành động dưới mỗi mục tiêu chưa được làm. Buổi review tuần 15 phút là chỗ để nhìn ra điều này.
7Mấy chỗ hay trật
Cẩn thận
Chép lại danh sách hôm qua cho nhanh. Bạn tiết kiệm được ba phút nhưng mất đúng thứ làm cho cách này có tác dụng: phép lọc của trí nhớ.
Viết toàn mục tiêu mơ hồ. "Tôi khỏe mạnh", "tôi giàu có". Không đo được thì không biết khi nào xong. Thêm một con số và một ngày.
Viết quá nhiều. Hai mươi lăm mục tiêu mỗi sáng là mười lăm phút, và sau một tuần bạn sẽ bỏ. Giữ ở mười. Mục tiêu thứ mười một phải đẩy được một mục tiêu cũ ra.
Chỉ viết mà không làm. Trang sổ không thay bạn làm việc. Nó chỉ nhắc bạn việc nào đáng làm trước. Nếu sau một tháng không có hành động nào được gạch, quay lại chọn đúng một mục tiêu và một hành động cho hôm nay, như bài Một việc quan trọng nhất mỗi ngày gợi ý.
Bỏ khi lỡ một ngày. Quên viết hôm thứ Ba không làm hỏng gì cả. Sáng thứ Tư viết tiếp. Bài Quay lại sau khi đứt chuỗi nói kỹ chuyện này.
8Thử trong 30 ngày
Sáng mai, trước khi mở điện thoại, lấy một cuốn sổ. Viết mười mục tiêu theo ba quy tắc: khẳng định, hiện tại, bắt đầu bằng "tôi". Thêm một hạn chót cho mỗi cái. Dưới mục tiêu đầu tiên, viết ba việc làm được trong tuần này.
Gập sổ lại. Sáng hôm sau, viết lại từ đầu, không mở trang cũ.
Sau ba mươi ngày, mở trang đầu tiên và trang cuối cùng ra so. Mục tiêu nào còn ở lại cả hai trang, đó là những thứ đáng để bạn dồn sức trong năm nay.
Điều cần nhớ
Đúc kết bài học
- Viết mục tiêu một lần rồi cất đi thì chỉ vài tuần là quên; viết lại mỗi ngày giữ chúng trước mắt.
- Viết từ trí nhớ, không chép lại, để danh sách tự lọc ra điều bạn thật sự muốn.
- Mỗi mục tiêu: khẳng định, thì hiện tại, bắt đầu bằng "tôi", có hạn chót.
- Dưới mục tiêu quan trọng nhất, viết ba việc làm được ngay.
- Giữ ở mười dòng, năm phút, gắn vào một việc bạn đã làm mỗi sáng.
Mục tiêu không quên bạn. Bạn quên nó, khi không còn nhìn thấy nó mỗi ngày.
Tải miễn phí · Markdown
Notion quản lý kỷ luật
Template Markdown nhập vào Notion với thói quen, nhật ký thực hiện, review tuần và la bàn 12 tuần.
- 3 database gợi ý
- Review tuần 15 phút
- Import được vào Notion
